Máy lọc nước WATTS USA

Trước tình cảnh sông Sài gòn, ngồn cung cấp nước cho hàng triệu người dân TP.HCM và Bình dương có thể "tắt thở" bất cứ lúc nào, các nhà khoa học đã đưa ra những phương án ứng cứu dự phòng như thế nào?

Điều gì sẽ xảy ra nếu Nhà máy nước Tân Hiệp không thể xử lý được nguồn nước sông Sài Gòn để cung cấp nước sinh hoạt cho hàng triệu người dân TPHCM? Đây là vấn đề được nhiều nhà khoa học đặc biệt quan tâm tại hội thảo tìm giải pháp bảo vệ nguồn nước sông Sài Gòn, sáng 19-6, tại Sở Khoa học và Công nghệ TPHCM.

Chất lượng nguồn nước thô ngày càng xấu

Ông Bùi Thanh Giang, Giám đốc Nhà máy nước Tân Hiệp cho biết, từ khi nhà máy hoạt động (tháng 6-2004) đến nay chất lượng nguồn nước thô lấy từ sông Sài Gòn luôn thay đổi phức tạp. Đặc biệt từ tháng 6-2007, khi nhà máy tăng công suất lên 300.000 m3/ngày chất lượng nguồn nước thô ngày càng xấu khiến cho việc xử lý nước để cung cấp cho người dân hết sức khó khăn. Hiện các công đoạn xử lý nước đã quá tải so với thiết kế, nhất là ở hệ thống châm clo.

Theo khảo sát mới đây của Trung tâm Y tế dự phòng TP, tại khu vực lấy nước thô của Nhà máy Tân Hiệp đang bị ô nhiễm nặng, nhiều mẫu nước phát hiện nhiễm colifrom. Thạc sĩ Nguyễn Thị Vân Hà (nhóm thực hiện đề tài nghiên cứu đánh giá diễn biến ô nhiễm đặc thù trên sông Sài Gòn), nhận định chất lượng nước sông Sài Gòn thay đổi rất bất thường, nhất là các chỉ tiêu như độ pH, mangan... “Mangan là yếu tố rất cần thiết cho người, động vật. Tuy nhiên, nếu sử dụng nguồn nước có hàm lượng mangan cao sẽ bị tổn hại đến thần kinh, nhất là trẻ em sẽ bị ảnh hưởng đến sự phát triển trí tuệ” - thạc sĩ Hà khuyến cáo: Theo kết quả khảo sát, vào mùa mưa hàm lượng mangan ở một số khu vực trên sông Sài Gòn tăng cao và đang có nguy cơ lan tỏa đến khu vực lấy nước thô của Nhà máy nước Tân Hiệp. Do đó, cần phải tính đến phương án dự trữ nước cho Nhà máy Tân Hiệp trong trường hợp nước sông Sài Gòn đột ngột bị ô nhiễm nghiêm trọng hoặc phải tìm nguồn nước thay thế nước sông Sài Gòn.

Khó tìm nguồn nước thay thế

Ông Nguyễn Chương, đại diện Tổng Công ty Cấp nước Sài Gòn, cho biết trong trường hợp Nhà máy Nước Tân Hiệp không sử dụng được nguồn nước sông Sài Gòn, dự kiến sẽ có 3 nguồn nước khác thay thế, gồm: nước ngầm, nước Kênh Đông và nước hồ Dầu Tiếng. Song nguồn nước ngầm hiện nay TP đã hạn chế sử dụng; nguồn nước Kênh Đông đã được khai thác quá tải trong khi nguồn nước hồ Dầu Tiếng tuy đạt chất lượng nhưng lại quá xa, việc dẫn nước về TP sẽ hết sức khó khăn, tốn kém. “Nhà máy nước Tân Hiệp có chi phí đầu tư xây dựng đến 1.000 tỉ đồng và thời gian khấu hao là 25 năm. Song hiện tại nhà máy chỉ mới hoạt động được 4 năm do đó cần phải vận hành liên tục thêm 21 năm nữa. Vì thế phải tìm cách bảo vệ nguồn nước sông Sài Gòn”- ông Chương nói.

Trung tá Lê Hoàng Minh, Cục Cảnh sát môi trường, cho biết sông Sài Gòn bị ô nhiễm nặng bởi các nguồn chất thải công nghiệp, y tế, sinh hoạt, không chỉ của TPHCM mà còn từ tỉnh Bình Dương, Tây Ninh. Điều đáng báo động là tình trạng doanh nghiệp vi phạp trong lĩnh vực môi trường ngày càng tăng, nhất là vấn đề xả nước thải vượt tiêu chuẩn cho phép. Theo thống kê sơ bộ, trong 6 tháng đầu năm 2008 tại tỉnh Bình Dương, Tây Ninh, TPHCM có đến hàng trăm doanh nghiệp gây ô nhiễm môi trường bị xử phạt.

Tuy nhiên, cũng theo trung tá Minh, hiện nay việc xử lý các doanh nghiệp vi phạm trong lĩnh vực môi trường quá nhẹ, chưa đủ sức răn đe. Riêng lực lượng cảnh sát môi trường do chưa có chức năng xử phạt các doanh nghiệp vi phạm nên xem như “không có vũ khí”.